نهاد ریاست جمهوری - معاونت امور زنان و خانواده

ستارگان پایداری، نقاشان لبخند بر بوم دردها





ایجاد شده در تاریخ: شنبه 22 دی 1397 - 15:06


سختی و مشقت های حرفه پرستاری بر کسی پوشیده نیست، آنان بی وقفه با عشق و علاقه وصف ناشدنی بدون توجه به وعده های مسئولان، همچنان در بیمارستانها و مراکز بهداشتی و درمانی به مراجعان خدمات رسانی می کنند.

به گفته این گروه تلاش گر عرصه سلامت و از دید کارشناسان، پرستاران با مشکلاتی از قبیل ساعات کاری طولانی، کمبود نیروی کاری، تفاوت فاحش درآمد پزشکان و پرستاران، شیفت‌های زیاد به خصوص شب کاری‌ها و حتی از برخورد نه چندان مناسب همراهان و بیماران مواجه هستند.

با آنکه کارشناسان و متولیان حوزه سلامت بر این معتقدند که پرستاری در مقایسه با گذشته وضعیت روبه رشدی را طی کرده است، اما جایگاه واقعی آنان در سیستم خدمات بهداشتی ایران بخوبی تبیین نشده و این موضوع مشکلاتی را ایجاد کرده است.

بر اساس اعلام معاون پرستاری وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی هم اکنون حدود 150 هزار پرستار در بیمارستان ها و مراکز درمانی مشغول خدمت هستند که با توجه به استانداردها به حدود 120 تا 150 هزار پرستار دیگر در این مراکز نیاز داریم.

به گفته مریم حضرتی، نسبت تعداد پرستار به تخت در حال حاضر حدود یک تا 1.1 است، در حالی که بر اساس استاندارد تعداد پرستار به تخت در افق 1404 باید به نسبت 2.5 پرستار به ازای هر تخت برسیم که در شرایط فعلی نیز باید حداقل به نسبت 1.8 پرستار به ازای هر تخت برسیم بنابراین در شرایط فعلی تعداد پرستاران کشور باید حداقل دو برابر شود.

**زنجان از کمبود پرستار رنج می برد

رئیس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استان زنجان در این ارتباط گفت: کادر پرستاری به معنای عام شامل پرستاران، بهیاران و کمک بهیار را شامل می شود اما عمده مشکلی که وجود دارد این است که کمک بهیار در امر خدمت رسانی حذف شد که وظیفه سنگینی را بر دوش این قشر گذاشت.

دکتر پرویز قزلباش افزود: هم اکنون تمامی دانشگاههای علوم پزشکی از جمله این استان با کمبود نیروی پرستاری مواجه است و بروز همین مساله امکان خدمات رسانی مطلوب به بیماران وگروههای هدف را با مشکل جدی مواجه کرده است.

وی اضافه کرد: طی سال های گذشته شمار تخت های بیمارستانی در این استان به ویژه با افتتاح بیمارستان الغدیر ابهر جذب پرستار متناسب با این فعالیت ها رخ نداده و در واقع می تواند گفت استان به شدت از کمبود پرستار رنج می برد.

این مسئول ادامه داد: متاسفانه بخش قابل توجهی از پرستاران را نیروهای طرحی تشکیل می دهند، به مدت 2 سال طرح خود را می گذرانند که در صورت نیاز 2 سال دیگر نیز تمدید می شود که در مجموع طی چهار سال تجربه لازم را می آموزند.

وی اضافه کرد: بنابر این نبود اعتبارات لازم و از طرفی مجوزهای استخدامی موجب می شود که این نیروهای کارآمد و کار بلد وارد سیستم بهداشت و درمان دانشگاه علوم پزشکی نشوند و بخش عمده ای از آنها به بخش های غیر دولتی و خصوصی گرایش می یابند.

قزلباش افزود: بر این اساس نبود ثبات نیروی انسانی مورد نیاز در حوزه پرستاری و عدم بهره گیری از تجارب آنها موجب می شود خدمات ارائه شده با آسیب مواجه شود و حتی در رضایتمندی بیماران نیز تاثیر بگذارد.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استان زنجان خاطرنشان کرد: هر چند با اجرای طرح خدمتی گروه پزشکی این موضوع تا حدودی برطرف شده اما تداوم این موضوع مشکلاتی را ایجاد کرده و در این میان تعریف مکانیزم هایی مبنی بر بکارگیری نیروهای توانمند از قبیل خرید خدمت می تواند موثر باشد.

** فعالیت و شیفت کاری پرستاران سنگین است

این مسئول ادامه داد: بدلیل کمبود نیروی پرستاری در مراکز بیمارسانی شیفت کاری این نیروهای طی یکماه کاری به شدت سگنین بوده و به لحاط روحی و روانی فشاری مضاعفی را به آنان وارد می کند که این موضوع در خدمات رسانی به بیماران و مراجعه کنندگان تاثیر گذار است.

وی اضافه کرد: هر چند کمبودهای منابع مالی از سوی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تاخیری را در پرداختی های نیروهای پرستاری موجب شده و به نوبه خود بر عملکرد کاری تاثیر گذار است اما این قشر تلاشگر همچنان به خدمات رسانی خود مشغول هستند.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استان زنجان ادامه داد: بر این اساس مکانیزم هایی برای پرداخت عادلانه نیروهای پرستاری پیشنهاد داده شده که تحقق آنها میتواند اثر بخشی بهتری را فراهم کند.

وی ادامه داد: با اجرای طرح تحول نظام سلامت موضوع پرداختی ها از شفافیت بیشتری برخوردار شد و همین مساله موجب نارضایتی و احساس تبعیض بین گروهای مختلف پرستاری را به دنبال داشت.

قزلباش افزود: همین موضوع موجب شده که وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی برنامه ای را مبنی بر موضوع پرداختی ها به پرستاران بصورت متعادل تر را مورد توجه قرار داده، در حالی که بی عدالتی به انگیزه کاری و عدم رضایمندی دریافت کنندگان خدمت منتهی می شود.

** کسب مهارتها؛ لازمه ارتقای جایگاه پرستاران در کشور

رئیس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استان زنجان ادامه داد: صرف موضوع پرداختی ها در شناساندن جایگاه واقعی پرستاران موثز نیست بلکه ارتقای توانمندی و کسب مهارت های لازم اجتماعی می تواند وضعیت کنونی را بیش از گذشته ارتقا دهد.

وی بیان کرد: هم اکنون آموزش های ارائه شده در دانشکده های پرستاری به دانشجویان مشغول به تحصیل در این رشته از وضعیت قابل قبولی برخوردار است و می توان گفت که در مقایسه با سال های گذشته مقاطع مختلف کارشناسی، کارشناسی ارشد و حتی phd ایجاد شده که از پیشرفت ها حکایت دارد.

قزلباش تاکید کرد: برای ارتقای دانش و مهارت پرستاران ارائه اموزش های لازم ضروری است چرا که انجام این مهم نقش بسزایی در ارائه و کیفیت خدمات مناسب به گروههای هدف دارد.

این مسئول یکی از چالش های مهم رشته پرستاری را عدم اقبال مردان برای ورود به این رشته خطیر و مهم عنوان کرد و گفت: هم اکنون نسبت دانشجویان رشته پرستاری مردان نسبت به زنان کمتر است و به عبارتی دیگر در حد انتظارات نیست.

وی خاطر نشان کرد: هم اکنون مراکز درمانی برای خدمات رسانی بهتر به گروه هدف با کمبود پرستار مرد مواجه هستند که می تواند با ایجاد جاذبه هایی نسبت به پذیرش این جنس اقدام کرد اما از طرفی مسائل فرهنگی نیز از علل بروز این مساله است

** مسئولان به مشکلات پرستاران توجه کنند

کارشناس مسئول دفتر پرستاری معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی زنجان نیز در این ارتباط گفت: بدون تردید جامعه پرستاری، با مشکلات فراوان معیشتی، استخدامی و آموزشی دست و پنجه نرم می کند که توجه مردم و مسئولان به این مسائل، پرستاران را از نظر روحی، تقویت می کند تا بهتر بتوانند به شغل مقدس خود بپردازند.

ناهید کامکار افزود: هم اکنون تعداد یکهزار و 782 نفر کادر پرستاری در بیمارستان های دانشگاهی استان مشغول به خدمت می باشند که از این تعداد 869 نفر استخدام رسمی و پیمانی، 213 نفر شرکتی، 144 نفر قراردادی و 556 نفر به صورت نیروی مشمول طرح نیروی انسانی مشغول به فعالیت می باشند.

این مسئول ادامه داد: با توجه به وجود یکهزار و 782نفر کادر پرستاری و تعداد یکهزار و 386 تخت فعال بدون احتساب تخت های اورژانس در بیمارستان ها و مراکز آموزشی و درمانی استان نرم پرستاری متوسط استان 1.3 و نرم پرستاری استان با احتساب تخت های اورژانس 1.1می باشد.

وی اظهار داشت: بر این اساس نسبت به نرم استاندارد یعنی 1.7فاصله نسبتا زیادی وجود دارد که در صورت اخذ مجوز و استخدام کادر پرستاری درسال آینده امیدواریم به نرم استاندار محقق شود که بدنبال آن، افزایش انگیزه پرستاران، کاهش آسیب های شغلی و ارتقای کیفیت خدمات پرستاری را در استان ایجاد خواهد کرد.

کارشناس مسئول دفتر پرستاری معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی زنجان ادامه داد: تاکنون تعداد سه موسسه ( Home care )مراقبت در منزل در استان با مجوز رسمی درحال فعالیت می باشند و هفت موسسه نیز در مرحله دریافت موافقت اصولی است.

وی اضافه کرد: بنابر این در استان باید به تعداد هر 50 هزار جمعیت یک موسسه هوم کر وجود داشته باشد که با احتساب جعیت این تعداد 25 موسسه می رسد.

کامکار افزود: طرح مراقبت در منزل در حال شفاف سازی بوده و مقرر شده اطلاع رسانی و فرهنگ سازی های لازم در این زمینه انجام گیرد و این اقدام جزو برنامه های امسال وزارت بهداشت قرار گرفته تا جایگاه واقعی خود را پیدا کند.

وی خاطر نشان کرد: با وجود این که این طرح در کشور دیر آغاز شد، چرا که به شدت با معضل کمبود تخت های بیمارستانی روبرو هستیم و این تخت ها در عمل پاسخگوی این تعداد از بیماران نیستند

به گفته این کارشناس برای حل این مشکل ضرورت دارد از روش های دیگری مانند اجرای طرح مراقبت در منزل که اثربخشی آن ثابت شده استفاده شود.

** طرح تحول سلامت به نفع پزشکان بود

مدیر خدمات پرستاری و مراقبتی مرکز آموزشی درمانی تخصصی و فوق تخصصی آیت الله موسوی زنجان نیز در ارتباط با چالش های پیش روی پرستاران گفت: پرستاران یکی از زنجیره های مهم و به عنوان بزرگترین گروه تشکیل دهنده در خدمات رسانی مناسب، بصورت تمام وقت در مراکز درمانی، بهداشت ودرمان به بیماران هستند.

فریدون اسکندری افزود: متاسفانه پرستاران شاغل در مراکز درمانی و بیمارستانی در مقایسه با دیگر کشورمان آنگونه که باید و شاید به جایگاه واقعی خود نرسیده اند و حتی در بین گروه های مختلف پزشکی تبعیض و تفاوت هایی بویژه در نحوه پرداختی ها وجود دارد.

وی اضافه کرد : طرح تحول نظام سلامت در سال 93، با هدف خدمت رسانی بهینه به مردم در کشورمان آغاز شد اما نگاه یکجانبه ای وجود داشت بطوری که بیشتر به نفع پرشکان بود و پرستاران را بسیار آزار داد.

این پرستار زنجانی افزود: بر این اساس دریافتی پرستاران با اجرای این طرح در مقایسه با گروه پزشکان تفاوت فاحشی داشت و هین مساله موجب شد این گروه زحمتکش که بار بیشتر خدمت رسانی به بیماران و مراجعه کنندگان را بر عهده دارند، به فراموشی سپرده شوند.

وی بیان کرد: طرح تحول سلامت در کشورمان فقط با مطالعه اولیه 6 ماهه در مقایسه با کشورهای دیگر که 10 سال از ابعاد مختلف آن کار کرده بودند اجرایی شد که منابع زیادی را نیز بخود اختصاص داد.

** پرستاران با نیروی مضاعف مشغول به خدمت هستند

اسکندری افزود: هم اکنون مشکل اصلی مراکز درمانی کشور کمبود پرستاری است و همین مساله موجب شده پرستاران با نیروهای بیشتری در بخش ها خدمت رسانی کنند و به عنوان مثال در بخش اطفال این مرکز که 48 تخت وجود دارد هر پرستار به 10 کودک خدمت رسانی می کند.

وی اظهار داشت: متاسفانه عدم اعتبارات کافی به جذب نیروهای پرستاری منجر شده و همین امر خدمات رسانی کیفی را با مشکل جدی مواجه می کند.

مدیر خدمات پرستاری و خدمات مراقبتی مرکز آموزشی درمانی تخصصی و فوق تخصصی آیت الله موسوی زنجان ادامه داد: عدم بهره گیری از نیروهای طرحی به دلیل نبود اعتبار لازم از موانع ارائه خدمات مطلوب به گروههای است در حالی که ورود نیروهای تازه جدید نیاز به کسب مهارت و تجارب لازم دارند.

وی ادامه داد: هم اکنون 15 درصد کادر گروه پرستاری این بیمارستان را به مردان اختصاص دارد که این رقم برای خدمات رسانی مطلوب این رقم باید به40 درصد برسد که فاصله وجود دارد.

اسکندری افزود: طرح تحول نظام سلامت هشت بسته ارائه کرد که یکی از بسته ها نظام پرداخت مبتنی بر عملکرد بود که در نهایت اثر کاهش ساعت کاری پرسنل را تحت الشعاع خود قرار داد.

اسکندری به اجرای قانون نظام ارتقای بهره وری اشاره کرد گفت: این قانون نواقص متعددی دارد، چرا که ارزش و جایگاه پرستاران با سابقه، چندان مورد توجه قرار نگرفته است.

وی اظهارکرد: در این قانون بیشتر به مزایای پرستاران تازه کار توجه شده، اما به پرستارانی که پس از 30 سال خدمت بی منت به عوارض متعددی از جمله مشکلات جسمی مبتلا شده اند، توجهی نشده است.

مدیر دفتر خدمات پرستاری مرکز آموزشی درمانی تخصصی و فوق تخصصی آیت الله موسوی زنجان گفت: قانون نظام ارتقای بهره وری با واقعیتها منطبق نیست و تمام مسایل در آن لحاظ نشده است.

وی، در ارتباط با قانون تعرفه گذاری خدمات پرستاری نیز گفت: این قانون 10 سال پیش تصویب شد اما به دلایل نامشخصی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی پیگیر اجرای این قانون نیست و هر سال اجرای آن را به سال بعد موکول می کند.

اسکندری خاطر نشان کرد: اجرای این قانون می تواند عدالت در پرداخت در گروههای مختلف بیمارستانی را تا حدودی زیادی بهبود دهد.

وی اظهار داشت: هر چند با تشکیل معاونت پرستاری در وزارت بهداشت، درمان و اموزش پزشکی روزنه ای برای احیای مطالبات پرستاران بوجود امد اما در عمل حرکتی مثبتی انجام نگرفت و حتی ساعات کار این قشر نیز به مرلتب افزایش یافت.

این پرستاربا 25 سال سابقه کاری ادامه داد: هم اکنون پرستاران به جز حطیه کاری خود کارهای دیگر نیز از قبیل تکمیل فرم ها نیز به انان واگذار شده و به دلیل زمان بر بودن به اصل فعالیتی همانا خدمت رسانی مطلوب به بیمارات لطمه وارد می کند.

به گفته مدیر خدمات پرستاری و مراقبتی مرکز آموزشی درمانی تخصصی و فوق تخصصی آیت الله موسوی زنجان هم اکنون 790 پرسنل در گروه پرستاری این مرکز فعالیت می کنند که از این تعداد 100 نفر مردان و مابقی را زنان تشکیل می دهند.

** پرستاران به دلیل شیفت کاری سنگین با مشکلاتی مواجه هستند

مدیر خدمات پرستاری بیمارستان شهید بهشتی زنجان نیز با اشاره به وضعیت سلامت و سبک زندگی پرستاران نیز گفت: پرستاران با توجه به شیفت کاری سنگین در مراکز درمانی و بیمارستانی با مشکلات جدی روحی و روانی مواجه هستند که توجه به نیازهای آنان امری ضروری است.

فاطمه حیدری افزود: در قالب پایانه مقطع ارشد موضوع سلامت و سبک زندگی پرستاران مورد تحقیق قرار گرفت که نتایج آن نشان می داد که این گروه نقش آفرین عرصه سلامت به لحاظ شیفت کاری گردشی و وجو استرس فراوان در معرض ابتلا به بیماری های مختلفی نظیر چاقی و مشکلات روانی قرار دارند.

وی اضافه کرد: این گروه عرصه سلامت به دلیل نوع کاری و تماس با فرآورده های مختلف دارویی در معرض ابتلا به بیماری های عفونی و خطرناک نیز قرار دارند.

مدیر خدمات پرستاری بیمارستان شهید بهشتی زنجان ادامه داد: این حرفه جزو مشاغل سخت و زیان اور شناخته شده و از طرفی به دلیل فرسودگی کاری این قشر تمایل دارند پیش از از موعد با سابقه کاری 20 سال بازنشسته شوند.

وی خاطر شنان کرد: در این بیمارستان بیشتر بیماران روانی بستری و خدمات لازم ارائه می شوند و بر این اساس نیز سختی کار و ارائه خدمات نیز سختی و حساسیت ها را به دنبال دارد.

به گفته وی، هم اکنون در این بیمارستان 93 پرستار مشغول خدمات رسانی به بیماران هستند.

سالروز تولد حضرت زینب (س) روز پرستار نامگذاری شده است.

منبع: ایرنا





دیدگاه شما

نام :
پست الکترونیکی :
دیدگاه شما :
کد امنیتی را وارد نمایید :
Captcha