تسهیل ازدواج جوانان ویژه متولدین دهه 60
اسناد بالادستی و مستندات
دربند دهم قانون اساسی، سياستهاي كلي خانواده و جمعیت ابلاغي مقام معظم رهبري، نقشه مهندسی فرهنگی کشور و سیاستهای کلان ابلاغی برنامه هفتم توسعه بر لزوم تسهيل ازدواج وتشکیل و تحکیم خانواده تصريح شده است. همچنين در مبحث چهارم سند تحول دولت مردمی، حمايت همه جانبه از خانواده و فرزند آوری مورد تاكيد قرار گرفته است. معاونت امور زنان و خانواده با عنایت به سیاستهای مذکور و با استناد به ماده 2 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت[1] در راستای تحقق بند 7 از اقدامات ملی، ذیل راهبرد کلان 3 از نقشه مهندسی فرهنگی کشور[2]، اقدام به طرح ریزی و اجرای برنامه تسهیل ازدواج جوانان متولد دهه 60 نمود.
اقدامات انجام شده
اجرای فاز اول در سال 1401:
در اولین گام با هدف محرومیت زدایی و کمک به اقشار آسیب پذیر باتخصیص اعتبار50 میلیارد تومانی، تسهیلات 100 میلیون تومانی در اختیار زوجینی قرار گرفت که هر دو متولد دهه 60 و ساکن روستاهای کشور بودند و در نيمه دوم سال 1400 اقدام به ازدواج و تشكيل خانواده نمودند. در این فرایند، همکاری های قابل توجهی با معاونت از سوی اداره کل سرمایه گذاری و اقدامات زیر بنایی معاونت توسعه روستایی ،اداره کل امور بانوان و خانواده و امور روستایی استانداری های سراسر کشور و فرمانداری ها و دهیاری ها انجام پذیرفته است.
اهم اقدامات صورت گرفته در فاز اول:
- تبادل تفاهم نامه همکاری با معاونت توسعه روستایی و مناطق محروم جهت تخصیص اعتبارات سرفصل کارگشایی از بند و تبصره 16 قانون بودجه 1400
- هماهنگی و پیگیری از مرکز آمار ایران و مکاتبه با سازمان ثبت احوال به منظور دریافت آمار متولدین دهه 60 و بررسی اطلاعات رسیده و در نهایت برآورد 500 زوج واجد شرایط
- برگزاری جلسات متعدد با معاونت توسعه روستایی به منظور نهایی کردن میزان اعتبارات و نحوه ورود به فعالیت پیرامون متولدین دهه 60
- ایجاد سامانه ثبت نام متقاضیان در پورتال معاونت و ثبت نام متقاضیان
- استخراج اطلاعات ثبت شده در سامانه و تفکیک استانی آنها در 10 مرحله
- معرفی واجدین شرایط دریافت تسهیلات به بانک جهت دریافت تسهیلات
- ارسال پیامک برای غیر مشمولین ثبت نام کننده در سامانه معاونت
- پاسخگویی به ثبت نام کنندگان در سامانه(.پاسخگویی به حدود 500 تماس تلفنی)
- مکاتبه با مدیران کل امور بانوان استانداریها و دریافت گزارش از روند اجرای طرح
نتايج اجراي طرح در فاز اول :
بر اساس بررسی های آماری انجام شده تعداد 500 زوج در روستاهای کشور برآورد شد؛ که حدود 1000 متقاضی در سامانه تعبیه شده در پورتال معاونت ثبت نام نمودند. از این تعداد مجموعا 346 زوج واجد شرایط شناسایی وجهت تشکیل پرونده به بانک معرفی شدند رقم قابل تخصیص به این 346 زوج نیز معادل سی میلیارد و پانصد میلیون تومان می باشد که طی چندین نوبت ابلاغ اعتبار از سوی معاونت توسعه روستایی در اختیار بانک ملی قرار گرفته است.
اجرای فازدوم در سال 1402:
باتوجه به استقبال صورت گرفته و ضرورت ادامه اجرای طرح در گام دوم ، معاونت زنان و خانواده اهتمام به اجراي طرح در حوزه اي گسترده تر و با در نظر گرفتن امتيازات بيشتر نمود. در اين مسير حمايتهاي چهارگانه ناظر بر ازدواج، اشتغال، جهيزيه و بيمه اجتماعي زوجين در نظر گرفته شد.
در فاز دوم نیز، تسهیلات تشويقی در اختیار زوجینی قرار خواهد گرفت که هر دو متولد دهه 60 و ساکن روستاهاي کشور و شهرهاي زير 20 هزار نفر جمعیت هستند و از تاريخ 30خرداد 1402 ( مصادف با روز ازدواج درج شده در تقويم) تا 29 اسفند 1402 اقدام به ازدواج و تشکیل خانواده می نمايند. در فاز دوم، طرح هاي حمايتی گسترش پیدا کرده و علاوه بر تسهیلات تشويقی ازدواج، به زوجین تسهیلات خريد اقساطی جهیزيه و اشتغال نیز اعطا خواهد شد. همچنین زوجین روستايی که تا به حال بیمه نشده اند تحت پوشش بیمه اي صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستايیان و عشاير قرار می گیرند.
تفاهم نامه های سه گانه
تسهيلات قرض الحسنه در حيطه هاي ازدواج، اشتغال و جهيزيه براي زوجين روستایی متولد دهه 60 با همكاري ساير دستگاهها در نظر گرفته شد. در اين راستا سه تفاهم نامه با معاونت توسعه روستايي و مناطق محروم كشور در موضوع اعطاء تسهيلات اشتغال، صندوق بيمه اجتماعي كشاورزان، روستاييان و عشاير در موضوع اعطاء تسهيلات ازدواج و همچنين بيمه اجتماعي زوجين و بانك قرض الحسنه مهر ايران در موضوع اعطاء تسهيلات جهيزيه منعقد شد. از ديگر امتيازات اجراي فاز دوم طرح مي توان به افزايش تعداد زوجين حمايت شده از 346 زوج (در فاز اول) به 1000 زوج اشاره نمود .
اهم اقدامات صورت گرفته در فاز دوم:
- رایزنی های متعدد با دفتر رئیس جمهور، سازمان برنامه، ستاد ملی جمعیت، بنیاد مستضعفان و معاونت توسعه روستایی و مناطق محروم و دستگاههای مربوطه جهت تامین اعتبار اجرای طرح
- انعقاد تفاهم نامه همکاری با بانک مهر ایران با موضوع حمایت از ازدواج جوانان متولد دهه 60 ساکن در روستاها با اعطای تسهیلات خرید اقساطی جهیزیه به مبلغ 200میلیون تومان برای زوجین
- انعقاد تفاهم نامه همکاری با صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستائیان و عشایر با موضوع حمایت از ازدواج جوانان متولد دهه 60 ساکن در روستاها و شهرهای زیر 20هزار نفر جمعیت با اعطای تسهیلات ازدواج به مبلغ 100میلیون تومان برای زوجین
- انعقاد تفاهم نامه همکاری با معاونت توسعه روستایی و مناطق محروم کشور با موضوع حمایت از ازدواج جوانان متولد دهه 60 با اعطای تسهیلات اشتغال زایی به زوجین به مبلغ 200 میلیون تومان
- تدوین شیوه نامه اجرای طرح با تشکیل کارگروهی از نمایندگان دستگاههای طرف تفاهم نامه
- پی گیری و هماهنگی با فناوری اطلاعات نهاد ریاست جمهوری و دست اندرکاران پایگاه رفاه ایرانیان برای طراحی و ایجاد سامانه ثبت نام برای متقاضیان دریافت تسهیلات
- ایجاد سامانه ثبت نام جهت مراجعه متقاضیان به آدرس: https://women.iripo.ir
- مکاتبه با سازمان شهرداریها و دهیاری های کشور و درخواست ابلاغ اجرای طرح به دهیاری ها
- برگزاری نشست توجیهی با مدیران کل بانوان و خانواده استانداریهای سراسر کشور و دهیاران منتخب و تشریح فرایند اجرای طرح
- مکاتبه با مدیران کل بانوان استانداریها جهت اطلاع رسانی و نظارت بر حسن اجرای طرح
- شروع ثبت نام متقاضیان از تاریخ 28 مهرما،( تا کنون حدود 1230 زوج در سامانه ثبت نام نمودند.)
- بررسی اسناد و مدارک متقاضیان و صحت سنجی شرایط متقاضیان ثبت نام شده در سامانه در دو مرحله
- استخراج واجدین شرایط دریافت تسهیلات و معرفی آنها دریافت تسهیلات به بانک مهر، صندوق بیمه اجتماعی روستائیان و عشایر و معاونت توسعه روستایی طی 7مرحله
- پاسخ گویی به تماس های متقاضیان و ارائه راهنمایی های لازم و همچنین برقراری ارتباط با متقاضیان و تصحیح فرم های ثبت نام ( تا کنون حدود 3200تماس تلفنی انجام شده است)
- ارسال پیامک برای متقاضیان جهت مراجعه به بانک وصندوق بیمه اجتماعی روستائیان و عشایر و صندوق کارآفرینی امید در سراسر کشور در چند مرحله ( تا کنون حدود 3610پیامک ارسال شده است)
- ارسال پیامک برای متقاضیانی که مدارکشان ناقص بوده جهت ویرایش مدارک و متقاضیان فاقد شرایط دریافت تسهیلات
- مکاتبه با دستگاههای همکار در اجرای طرح و درخواست ارسال گزارش از روند اجرای طرح
- برگزاری جلسات متعدد با حضور نمایندگان دستگاههای طرف تفاهم نامه جهت بررسی و رفع مسایل و مشکلات
نتایج اجرای فاز دوم تا کنون :
تا کنون 1230زوج در سامانه ثبت نام کرده اند که از این تعداد حدود 630 زوج با توجه به مدارک ارسال شده، واجد شرایط دریافت تسهیلات سه گانه ازدواج، اشتغال و خرید اقساطی جهیزیه هستند.که مشخصات آنها طی 7 مرحله استخراج و به بانک قرض الحسنه مهر ایران جهت دریافت کالا کارت و صندوق بیمه اجتماعی روستائیان و عشایر جهت دریافت تسهیلات ازدواج و معاونت توسعه روستایی و صندوق کارآفرینی امید برای دریافت تسهیلات اشتغال معرفی شده اند.
نمودار اجرای فاز دوم طرح تسهیل ازدواج در سال 1402(تا کنون)
همچنین طی فرایند اجرای طرح، تماس های برقرار شده با معاونت، حاکی از رضایت اکثر متقاضیانی است که موفق به دریافت تسهیلات شده اند و اقدام معاونت در توجه ویژه به متولدین دهه 60 بازمانده از ازدواج، برای ایشان غیر منتظره، خوشایند و امیدوار کننده بوده است.
برنامه های پیش رو
فاز دوم طرح هم اکنون در حال اجرا می باشد و با توجه به ضرورت حمایت از تشکیل خانواده و ازدواج جوانان، توسعه و رفع موانع و مشکلات اجرای طرح در سال 1403 نیز مد نظر است.
[1] کلیه وزارتخانه ها و دستگاههای زیرمجموعه دولت موظفند دستورالعمل ها، برنامه ها و منشورات مرتبط با خانواده، فرزندآوری و جمعیت را در چارچوب مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی تهیه نموده و جهت تحقق تبصره (4) راهبرد کلان سوم نقشه مهندسی فرهنگی کشور هر شش ماه یک بار به مجلس شورای اسلامی و شورای عالی انقلاب فرهنگی گزارش دهند.
[2] تسهیل ازدواج از طریق نهادها و ساختارهای ذیربط، تامین مسکن مناسب ویژه زوج های جوان، صندوق های حمایتی، انواع بیمه ها، کمک هزینه ها، وام های مورد نیاز( ازدواج، جهیزیه، مسکن، اشتغال و...) و تسهیلات رفاهی ازدواج